«Πασιφλόρες» 

Αρίστη Τριανταφυλλίδου - Τρεντέλ 

Μετάφραση: Χριστίνα Λιναρδάκη 

Εκδόσεις «Το Ροδακιό», 2018 

Δίγλωσση Ποιητική Συλλογή 

Γράφει για το έργο, η μεταφράστριά του, Χριστίνα Λιναρδάκη:  

Οι «Πασιφλόρες», ή λουλούδια του πάθους, είναι ένα μπουκέτο 25 ποιημάτων με θέμα τον παράνομο έρωτα ενός παντρεμένου άντρα με μια άλλη γυναίκα. Οι δύο εραστές είναι που μιλούν στα ποιήματα· η σύζυγος δεν αποκτά φωνή σε κανένα σημείο, μολονότι γίνεται συχνή αναφορά στο πρόσωπό της. Έτσι, η συλλογή παραμένει, απ’ την αρχή μέχρι το τέλος, προσωπική υπόθεση των δύο ερωτευμένων και εξαντλείται σε αυτούς. 

Το πάθος, η προσμονή, οι σωματικές επιτακτικότητες και οι συναισθηματικές ανάγκες, οι τύψεις, το ανέφικτο και το μάταιο της σχέσης, καθώς και η απαραβίαστη δέσμευση του συζύγου προς τη νόμιμη σύζυγό του είναι τα κομμάτια που συνθέτουν το παζλ της ιστορίας, την οποία ο αναγνώστης καλείται να ανασυνθέσει μέσα από τα ποιήματα. Πρόκειται για μια ιστορία που είναι καταδικασμένη να μείνει ατροφική και ατελής, σαν ένα μπονσάι σε έναν τροπικό κήπο με γιγάντια δέντρα. Παρ’ όλα αυτά, τα μπονσάι είναι ανθεκτικά· το ίδιο και ο έρωτας που συντηρεί τη σχέση. Δυνατός και ειλικρινής όπως είναι, δεν επιτρέπει στους δύο εραστές να παραιτηθούν, δημιουργώντας ένταση και παραδοξότητα – στοιχεία που δίνουν τον τόνο στη συλλογή. 

Οι στίχοι είναι γεμάτοι από απόηχους άλλων, παλαιότερων στίχων, που σαν σπαράγματα στριμώχνονται ανάμεσα στους νέους: William Butler Yeats, T.S. Eliot, John Bunyan, Anne Sexton και Richard Wilbur είναι οι κυριότεροι ποιητές που δημιουργούν τους αντίλαλους, χάρη στους οποίους τα ποιήματα αποκτούν μεγαλύτερο βάθος. 

Πέρα όμως από τα διακειμενικά στοιχεία, που κάνουν λίγο πιο σύνθετο το έργο της μετάφρασης, τα ποιήματα της Αρίστης Τρεντέλ είναι γεμάτα λογοπαίγνια, συνηχήσεις και παρηχήσεις, που τα καθιστούν εν πολλοίς δυσμετάφραστα. Σαν τους εραστές της συλλογής, η μεταφράστρια δεν παραιτήθηκε· έκανε την απλότητα κυρίαρχη επιλογή και έδωσε προτεραιότητα στο περιεχόμενο, καταβάλλοντας προσπάθεια να διατηρήσει τη ροή και τους ψιθύρους του πρωτοτύπου. 

Δεν θα αποτελέσει ίσως έκπληξη το γεγονός ότι το μεταφραστικό αποτέλεσμα είναι μάλλον παρόμοιο με εκείνο της παράνομης σχέσης, αφού η μετάφραση, ιδίως της ποίησης, είναι εξ ορισμού μια απιστία. 

Αρίστη Τριανταφυλλίδου-Τρεντέλ 

Η Αρίστη Τριανταφυλλίδου-Τρεντέλ γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη όπου τελείωσε το λύκειο και σπούδασε στην Αθήνα, την Τυνησία και τη Γαλλία. Εργάστηκε ως αεροσυνοδός επί δέκα χρόνια. Έζησε στη Μέση Ανατολή, τη Βόρεια Αφρική, την Ανατολική Ευρώπη και την Αγγλία. Τώρα ζει στη Γαλλία με την οικογένεια της. Είναι διδάκτωρ του Πανεπιστημίου του Στρασβούργου και καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Μεν. Έχει δημοσιεύσει κριτικά άρθρα και λογοτεχνικά κείμενα στην Ελλάδα και το εξωτερικό, τρία πεζογραφήματα στα αγγλικά και τη συλλογή διηγημάτων Άρτεμις (μτφρ. Χριστίνα Λιναρδάκη, εκδόσεις Ηριδανός, 2008). Αναμένεται η μελέτη: Academic Politics in the American Novel since the 1980s (Lexington Books, 2019). 

Χριστίνα Λιναρδάκη  

Η Χριστίνα Λιναρδάκη γεννήθηκε στην Αθήνα το 1971. Είναι απόφοιτος της Σχολής Αγγλικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και έχει σπουδές στη μετάφραση και τη διερμηνεία στο University of Manchester – Institute of Science and Technology της Μ.Βρετανίας. Εργάζεται ως μεταφράστρια από το 1993. Από το 2013 προΐσταται της Υπηρεσίας Έρευνας και Εκδόσεων του Κέντρου Πολιτισμού, Έρευνας και Τεκμηρίωσης της Τράπεζας της Ελλάδος. Από το 2015 είναι μεταπτυχιακή φοιτήτρια στο πρόγραμμα «Επικοινωνία και νέα Δημοσιογραφία» του Ανοικτού Πανεπιστημίου Κύπρου. 

Έχει εκδώσει τρία βιβλία με μεταφράσεις διηγημάτων και ποίησης και έχει συμμετάσχει με δοκίμιά της σε δύο συλλογικούς τόμους, έναν για τον Οδυσσέα Ελύτη (εκτός εμπορίου) και έναν για τον John Berger (London: ZED Publications, 2016). 

Έχει δημοσιεύσει περισσότερα από 85 άρθρα στον αθηναϊκό και τον επαρχιακό τύπο, καθώς και σε έντυπα και ηλεκτρονικά λογοτεχνικά περιοδικά και έχει πάρει συνεντεύξεις από σημαντικούς ανθρώπους των γραμμάτων, όπως ο Νάνος Βαλαωρίτης, η Κωστούλα Μητροπούλου, η Λένα Παππά, η Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ, ο Γιάννης Πατίλης, ο Γιάννης Στίγκας, ο Βάσος Πτωχόπουλος, ο Διονύσης Μαγκλιβέρας κ.ά.